Hazine ve Maliye Bakanlığı, dijital dönüşüm kapsamında vergi işlemlerinde yapay zeka ve robotik süreç otomasyonu dönemini başlattı. Yeni sistemle birlikte birçok işlem, insan müdahalesine gerek kalmadan elektronik ortamda tamamlanabiliyor.
Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından geliştirilen Dijital Vergi Dairesi üzerinden ödeme, dilekçe, bildirim ve beyanname gönderme gibi işlemler internet üzerinden yürütülüyor. 2023 yılında platforma 362 milyon giriş yapılırken, 12 milyon dilekçe ve bildirim ile 111 milyon beyanname elektronik ortamda verildi. Ayrıca e-Defter ve Defter Beyan Sistemi aracılığıyla 4 milyon mükellefin kayıt işlemleri dijital olarak gerçekleşti. 2024 yılında ise düzenlenen elektronik belge sayısı 17,8 milyara ulaştı.
Vergi dairelerindeki tahakkuk, tahsilat, haciz, tebligat ve yazışmalar da elektronik ortama taşınıyor. Yılda 100 milyondan fazla kağıt belgenin yerine geçen ödeme emirleri, ihbarnameler, düzeltme fişleri ve haciz varakaları artık e-belge olarak düzenlenecek. Bu kapsamda ödeme emirleri elektronik ortama geçirilirken, ihbarnamelerin de yıl içinde dijital formata dönüştürülmesi hedefleniyor.
Sistem, mükellefiyet durum yazıları ve borcu yoktur belgelerini otomatik olarak hazırlıyor. Süresi geçen indirim talepleri ve kesinleşmiş ihbarnamelere ilişkin tahakkuk fişleri de personel müdahalesi olmadan oluşturuluyor.
Yeni dönemin başlangıcıyla birlikte bazı işlemler tamamen yapay zeka ve otomasyon destekli hale geldi. İlk etapta pişmanlıkla verilen ancak süresinde ödenmeyen beyannamelere ilişkin düzeltme fişleri ve vergi-ceza ihbarnameleri elektronik olarak düzenlenmeye başladı. Bu uygulama, kamu gelirlerinin daha hızlı tahsil edilmesini sağlarken, insan hatalarını da en aza indiriyor.
Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, süreçlerin sürekli geliştirileceğini belirterek, mükelleflerin tereddüt ettikleri konularda talep ettikleri özelgelerin de yapay zeka aracılığıyla hazırlanması için çalışmalar yürütüldüğünü açıkladı.
Bakan Şimşek, yapılan dijital dönüşüm adımlarını şu sözlerle özetledi:
“Hedefimiz, mükelleflere verilen hizmetin kalitesini artırmak, bürokratik gecikmeleri ortadan kaldırmak ve sınırlı sayıdaki insan kaynağını daha verimli süreçlerde kullanmak.”
