Stargate Norveç projesi, tamamen yenilenebilir enerjiyle çalışacak 100.000 GPU’luk bir süper veri merkezi vadediyor
OpenAI, Avrupa’daki ilk büyük yapay zekâ veri merkezini kurmak için İngiltere merkezli bulut altyapı şirketi Nscale ve Norveçli enerji devi Aker ile güçlerini birleştirdi. Stargate Norveç adı verilen dev tesis, Norveç’in kuzeyindeki Narvik yakınlarında kurulacak ve tamamen yenilenebilir enerji ile çalışacak.
Stargate Norveç’in tasarım ve inşaatından Nscale sorumlu olurken, Aker ile birlikte %50-50 ortak girişim modeliyle yürütülecek. OpenAI ise bu yapıda doğrudan yatırımcı değil, ancak tesisin bilgi işlem kapasitesini kullanacak ana “off-taker” konumunda.
Proje, Avrupa’nın yapay zekâ alanında bağımsız ve egemen altyapılar kurma çabasına denk geliyor. Avrupa Birliği halihazırda 10 milyar Euro’luk yatırımla 13 yeni yapay zekâ tesisi kurmayı hedeflerken, Stargate Norveç bu planların dışında gelişse de aynı stratejik amacı taşıyor. Nscale CEO’su Josh Payne, projenin “Avrupa’nın egemen bilgi işlem gücünden faydalanmasını” sağlayacağını belirtti.
Stargate Norveç’in ilk fazı için Nscale ve Aker yaklaşık 1 milyar dolar yatırım yapacak. OpenAI, başlangıç kapasitesinin 230 megawatt olacağını, bu kapasitenin zamanla 290 megawatt seviyesine çıkarılmasının hedeflendiğini açıkladı. Tesisin 2026 yılı sonuna kadar 100.000 adet Nvidia GPU ile çalışması öngörülüyor.
Narvik bölgesi, soğuk iklimi, gelişmiş sanayi altyapısı ve hidroelektrik kaynaklara yakınlığı sayesinde seçildi. Tesis, sıvı bazlı çip soğutma sistemleri ile maksimum enerji verimliliği sağlayacak. Ayrıca, GPU’ların ürettiği fazla ısı, çevredeki düşük karbonlu sanayi tesislerinin ısı ihtiyacını karşılamak üzere yeniden değerlendirilecek.
Her ne kadar Stargate Norveç, AB fonlarıyla doğrudan bağlantılı olmasa da, Avrupa’da yapay zekâ altyapısının yerlileştirilmesi ve dışa bağımlılığın azaltılması açısından kritik bir adım. OpenAI’nin bu hamlesi, ABD merkezli yapay zekâ devlerinin Avrupa pazarına daha kalıcı bir şekilde entegre olmaya başladığını da gösteriyor.
